Een communicatiestrategie maak je in vijf stappen: bepaal je doelen, breng je doelgroepen in kaart, formuleer een kernboodschap, kies passende kanalen en stel meetpunten vast. Het resultaat is een plan dat vertelt wat je wilt bereiken, voor wie en hoe. Het werkt het best als je het kort en uitvoerbaar houdt. Hieronder lees je hoe je dat stap voor stap aanpakt.
Welke onderdelen horen in een communicatiestrategie te staan?
Een goede communicatiestrategie bevat zes onderdelen: een vertrekpunt of situatieanalyse, communicatiedoelstellingen, een doelgroepanalyse, een kernboodschap, een kanalenmix en een meetplan. Samen vormen ze het communicatieplan waarmee je communicatie een duidelijke richting en een vast kader krijgt.
Per onderdeel beantwoord je een eigen vraag:
- Vertrekpunt: waar staat je organisatie nu en welke uitdaging of verandering vraagt om communicatie?
- Doelen: wat moet je communicatie bereiken?
- Doelgroepen: wie wil je bereiken en wat is voor hen relevant?
- Kernboodschap: welk verhaal vertel je en waarom klopt dat bij jullie?
- Kanalen en middelen: waar en hoe bereik je je doelgroepen?
- Meting: hoe weet je of het werkt en wanneer stuur je bij?
Houd het plan praktisch. Een strategie die niemand leest of gebruikt, verandert niets. Leg daarom ook vast wie welke taak oppakt en wanneer. Zo wordt je strategie een werkdocument in plaats van een rapport dat in een la verdwijnt.
Hoe bepaal je welke communicatiedoelen echt bij je organisatie passen?
Je bepaalt passende communicatiedoelstellingen door ze direct af te leiden van de doelen van je organisatie. Vraag je af welk organisatieresultaat je communicatie moet ondersteunen, zoals meer aanmeldingen, een breder draagvlak voor een nieuwe koers of grotere medewerkersbetrokkenheid. Vertaal dat daarna naar meetbare communicatiedoelen.
Een bruikbaar doel beschrijft een gewenste verandering bij een specifieke groep. Denk aan kennis (ouders weten wat jullie school uniek maakt), houding (medewerkers staan positief tegenover de nieuwe koers) of gedrag (meer mensen komen naar jullie open dag). Dit onderscheid helpt je om niet te veel tegelijk te willen.
Beperk je tot drie tot vijf doelen. Maak ze SMART: specifiek, meetbaar, acceptabel, realistisch en tijdgebonden. “Beter zichtbaar zijn” is vaag. “Het aantal aanmeldingen voor de open dag in 2026 verhogen” geeft richting en laat zich achteraf toetsen. Controleer elk doel met één vraag: als we dit bereiken, merkt de organisatie het dan echt?
Hoe breng je je doelgroepen en stakeholders in kaart?
Je brengt doelgroepen in kaart door eerst alle partijen te inventariseren die jouw organisatie raken. Daarna deel je ze in op invloed en betrokkenheid en beschrijf je per groep wat ze nodig hebben, wat hen bezighoudt en hoe ze informatie opnemen. Dat noemen we een doelgroepanalyse.
Ga in drie stappen te werk:
- Inventariseer: noem alle interne en externe groepen, zoals medewerkers, management, klanten, ouders, leerlingen, patiënten, partners en pers.
- Prioriteer: bepaal wie het meest bijdraagt aan je doelen of er het meest door geraakt wordt. Je hoeft niet iedereen even intensief te benaderen.
- Verdiep: beschrijf per prioritaire groep de behoeften, zorgen en voorkeurskanalen.
Praat vooral met de mensen zelf. Een korte enquête, een paar gesprekken of een blik op bestaande data uit je website en nieuwsbrief geven vaak meer inzicht dan aannames in een vergaderzaal. Vergeet ook je eigen medewerkers niet. Zij zijn vaak je belangrijkste ambassadeurs, zeker bij organisatieverandering.
Hoe vind je een kernboodschap die authentiek en onderscheidend is?
Je vindt een authentieke kernboodschap door te beginnen bij wat je organisatie werkelijk drijft en doet, en dat te koppelen aan wat je doelgroep belangrijk vindt. Een goede kernboodschap is waar, relevant voor je doelgroep en onderscheidend ten opzichte van vergelijkbare organisaties.
Gebruik deze vragen als startpunt:
- Waarom bestaat onze organisatie en wat willen we betekenen voor mensen?
- Waar zijn we aantoonbaar goed in, en waar herkennen anderen dat in ons?
- Wat zoekt onze doelgroep en waar sluiten wij daar het beste op aan?
- Wat zouden collega’s of klanten over ons zeggen zonder dat wij ze helpen?
Ga voorzichtig om met containerbegrippen als “kwaliteit”, “persoonlijk” of “innovatief”. Bijna elke organisatie claimt ze, dus ze onderscheiden je niet. Maak je boodschap concreet met voorbeelden, verhalen en gedrag. Test hem daarna bij een paar mensen uit je doelgroep. Begrijpen ze hem meteen en herkennen ze jullie erin? Dan zit je goed. Wil je meer lezen over positionering en verhaal, kijk dan bij onze artikelen over communicatie.
Hoe kies je de juiste kanalen en middelen?
Je kiest de juiste kanalen door te kijken waar je doelgroep daadwerkelijk aandacht aan besteedt en welk kanaal past bij je doel. Een effectieve kanalenmix combineert een paar goed gekozen kanalen die elkaar versterken, in plaats van overal een beetje aanwezig te zijn.
Gebruik deze criteria bij je keuze:
- Bereik: zit je doelgroep daar echt, en in welke fase van hun keuzeproces?
- Doel: past het kanaal bij wat je wilt bereiken, zoals informeren, overtuigen of activeren?
- Capaciteit: kun je het kanaal structureel goed bedienen met je team en budget?
- Samenhang: versterken online en offline middelen elkaar, bijvoorbeeld een evenement met social media en een nieuwsbrief?
Start liever met drie kanalen die je goed uitvoert dan met zeven die half blijven liggen. Bepaal per kanaal ook welke content erbij hoort en wie die maakt. Zo voorkom je dat je kanalenmix op papier sterk is maar in de praktijk niet gevuld wordt.
Hoe meet je of je communicatiestrategie werkt?
Je meet een communicatiestrategie door per doel een of twee indicatoren vast te stellen, een nulmeting te doen en de resultaten periodiek te vergelijken. Zo zie je of je communicatie bijdraagt aan je doelen en waar je moet bijsturen.
Koppel elk communicatiedoel aan een meetbare indicator:
- Kennis en bereik: websitebezoeken, nieuwsbriefopeningen, bereik op social media, herkenning van je boodschap.
- Houding: uitkomsten van tevredenheidsonderzoeken, medewerkerspeilingen of gesprekken.
- Gedrag: aanmeldingen, aanvragen, deelname aan evenementen, sollicitaties.
Plan vaste evaluatiemomenten, bijvoorbeeld elk kwartaal, en gebruik wat je leert om je plan aan te scherpen. Kijk naast cijfers ook naar kwalitatieve signalen, zoals reacties van medewerkers of vragen van klanten. Een communicatiestrategie is nooit af. Hij werkt het best als je hem blijft toetsen aan de praktijk.
Hoe Ware Communicatie helpt met het maken van een communicatiestrategie
Een communicatiestrategie maken kost tijd en vraagt zowel overzicht als uitvoeringskracht. Als communicatiebureau uit Delft denken we strategisch mee en pakken we de uitvoering daarna concreet op. We maken geen dikke rapporten, maar krachtige plannen van A tot Z, waarbij we taken samen met jullie verdelen.
Dit kun je van ons verwachten:
- Een gezamenlijke start waarin we jullie vertrekpunt, doelen en doelgroepen scherp krijgen.
- Hulp bij het vinden van een authentieke kernboodschap die bij jullie organisatie past.
- Een passende kanalenmix en concrete middelen, van campagnes en content tot web, social media en evenementen.
- Twee vaste aanspreekpunten per project, zodat de lijnen kort blijven en de continuïteit geborgd is.
- Maatwerk in plaats van standaardformats, voor onder meer onderwijs, zorg, vastgoed en commerciële dienstverlening.
Lees meer over ons communicatieadvies of neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek over jullie communicatiestrategie.